1 1

Cải tiến tiếng Việt: 'Đề xuất của ông Bùi Hiền đã thất bại từ trong trứng nước'

Tin trong nước Long - Theo Thethaovanhoa 1511841120

(Thethaovanhoa.vn) - Trước đề nghị cải cách chữ viết của PGS-TS Bùi Hiền, đại đa số các ý kiến đều phản đối và rất nhiều ý kiến mạt sát thậm tệ, coi ông là người điên. Tiến sĩ Hà Thanh Vân chia sẻ một góc nhìn khác.

(Thethaovanhoa.vn) - Trước đề nghị cải cách chữ viết của PGS-TS Bùi Hiền, đại đa số các ý kiến đều phản đối và rất nhiều ý kiến mạt sát thậm tệ, coi ông là người điên. Tiến sĩ Hà Thanh Vân chia sẻ một góc nhìn khác.
Tiến sĩ Hà Thanh Vân nói: “Tôi vẫn khẳng định ông Bùi Hiền là một nhà khoa học. Là một nhà khoa học, ông Hiền có quyền nghiên cứu, có quyền đề xuất nọ kia. Đó là quyền của một nhà khoa học trên bước đường nghiên cứu của mình.
Chú thích ảnhTiến sĩ Hà Thanh Vân
Hơn nữa nghiên cứu của ông Hiền là một nghiên cứu chưa hoàn chỉnh, theo như chính ông nói, mới chỉ là một phần của một công trình nghiên cứu. Ông có lẽ hơi vội vàng khi đưa một nghiên cứu chưa hoàn chỉnh ra trước một hội thảo khoa học.
Không nên mạt sát ông, chửi ông điên rồ. Song đã làm nghiên cứu thì phải chấp nhận sòng phẳng chuyện mình thành công hoặc thất bại, sai hoặc đúng. Thực tiễn cho thấy, ngay khi đưa ra dư luận, công chúng đã không ủng hộ và đó là thất bại của ông.
Với một nhà khoa học, nghiên cứu sai hoặc đúng, thành công hoặc thất bại là chuyện hết sức bình thường. Trong khoa học, người ta có quyền thử nghiệm. Nghiên cứu của ông Bùi Hiền có thất bại thì đó là chuyện do ông đã làm sai về mặt phương pháp, quy trình, tư duy. Không thể dựa vào việc đề xuất của ông để nói rằng ông điên rồ. Có chăng chỉ nên nói rằng đề xuất này là một thất bại ngay từ trong trứng nước.
Chú thích ảnhĐền thánh Anrê Phú Yên (thôn Thanh Chiêm 2, xã Điện Phương, thị xã Điện Bàn, Quảng Nam) - nơi làm việc của vài "ông tổ" chữ quốc ngữ. Ảnh: Như Hà
Nhưng công chúng thì rất khắc nghiệt, nên nếu nghiên cứu của ông thành công, hẳn là ông được gọi là tài năng. Song nghiên cứu của ông thất bại, thì chắc chắn công chúng sẽ (và thực tế là đã) gọi ông là điên rồ.
Tôi nghĩ, ông Hiền không phải là người điên, chỉ là ông đưa ra một đề án nghiên cứu không thành công. Ông là nhà khoa học, ông có quyền sai chứ. Có mấy nhà khoa học mà đúng và thành công 100% trong cuộc đời nghiên cứu của mình đâu”.
Chú thích ảnhBảng tóm tắt các giáo sĩ Dòng Tên đã gắn bó với giáo xứ Thanh Chiêm (sau là Đền thánh Anrê Phú Yên) từ năm 1306 đến 1847, nhiều vị trong số này có đóng góp vào sự hình thành chữ quốc ngữ
Tuy nhiên, Hà Thanh Vân cũng nói thêm: “Chữ quốc ngữ đã trải qua một quá trình phát triển dài, với nhiều thay đổi về hình thức, cho đến đầu thế kỷ 20 mới hình thành chữ viết và cách viết như bộ mặt hiện tại. Từ thời của các giáo sĩ như Francisco De Pina, Alexandre De Rhodes cho đến nay, hình thức chữ viết đã có sự khác biệt. Ví dụ trong cuốn Phép giảng tám ngày của Alexandre De Rhodes, “quân tử” được ghi là “cuên tử”, “Chúa Trời” được ghi là “Chúa Blời”. Quá trình thay đổi ấy phải trải qua sự điều chỉnh hàng trăm năm.
Ngôn ngữ sống với đời sống, thay đổi dần dần theo đời sống, bây giờ nếu muốn dùng một hệ chữ viết hoàn toàn mới, ngay lập tức e là khó khả thi. Giả sử ý kiến của ông Hiền được chấp nhận, nhà nước sẽ bỏ ra một số tiền khổng lồ để in ấn lại sách vở, văn bản. Google đang chuyển ngữ cũng phải viết lại code. Phải mở những lớp dạy cho người ta biết cách viết mới. Máy vi tính với bàn phím và các chương trình tiếng Việt cũng phải viết lại. Bản thân những người nước ngoài đã và đang học tiếng Việt cũng coi như phải học lại từ đầu.
Chú thích ảnhVài tiền bối của Alexandre De Rhodes về chữ quốc ngữ như Francisco De Pina, Cristoforo Borri, Girolamo Majorica... cũng được ghi chép tại Đền thánh Anrê Phú Yên
Chưa kể các thế hệ sau cũng phải được dạy cách tra từ điển để đọc các văn bản cũ… Nói chung là tiêu tốn một số tiền kinh khủng và công sức của toàn dân. Chỉ riêng điều này đã thấy đề xuất của ông Hiền là không khả thi. Đó là chưa kể về mặt tâm lý, với trẻ con chưa đi học thì dễ, song với người đã trưởng thành thì họ rất khó chấp nhận một cách viết xa lạ với mình so với cách viết đã quen thuộc với họ đã hàng chục năm nay.
Ông Hiền bảo rằng đây là một phần của một công trình nghiên cứu đã hàng mấy chục năm và ông kỳ vọng nhiều vào nó, sẽ không lùi bước vì nó mang lại những lợi ích đáng kể như tiết kiệm 8 % vật tư. Nhưng nói vậy thật là hài hước nếu so với sự xáo trộn khổng lồ về mặt tâm lý, tư duy và tiền bạc, nếu đề án nghiên cứu của ông được áp dụng vào thực tế.
Cũng có người bênh ông Hiền, cho rằng ngày xưa khi tiếp xúc với chữ quốc ngữ, cha ông ta cũng choáng như vậy. Thật ra hai vấn đề khác nhau hoàn toàn. Ngày xưa thời phong kiến, không có mấy người biết chữ Hán, chữ Nôm, chỉ có tầng lớp quan lại, nhà nho mới biết, nên khi chữ quốc ngữ ra đời, dễ dàng thâm nhập vào đời sống nhân dân. Việc học chữ quốc ngữ với nhiều người không phải là học để thay thế như kiểu đề xuất thay thế của ông Hiền, mà là học để biết thêm. Thực tế là chữ Hán, chữ Nôm, chữ quốc ngữ vẫn song song tồn tại đến đầu thế kỷ 20.
Mà thôi, cũng không nên chửi mắng ông Hiền nữa. Ít ra thì cũng đã có nhiều người đi trước ông Hiền về việc này lâu rồi. Nhưng tỷ lệ thành công thì gần như chưa có, cải tiến, đổi mới chỗ này chỗ kia thì đã có”.
Như Hà (lược ghi)

Nhóm thanh niên thú tính, hiếp dâm tập thể đã về với vòng lao lý

Tin Hot

Thầy Văn Như Cương qua đời, nhưng những kỷ niệm đẹp sẽ ở lại mãi với học sinh trường Lương Thế Vinh

Thầy Văn Như Cương qua đời, nhưng những kỷ niệm đẹp sẽ ở lại mãi với học sinh trường Lương Thế Vinh

Tin trong nước
24 giờ trước

Hơn lúc nào hết, những kỷ niệm về thầy được chia sẻ lại lúc này khiến mọi người càng thêm xúc động. Lứa học sinh mới thì tiếc vì không được trực tiếp học thầy, còn những người đã từng theo học - mỗi người lại có một kỷ niệm riêng về thầy.

Phụ huynh ngã ngửa vì phát hiện thẻ bảo hiểm y tế giả khi chữa bệnh cho học sinh

Phụ huynh ngã ngửa vì phát hiện thẻ bảo hiểm y tế giả khi chữa bệnh cho học sinh

Tin trong nước
24 giờ trước

Đưa con đi khám chữa bệnh, một gia đình tại huyện Hậu Lộc, tỉnh Thanh Hóa "ngã ngửa" khi bệnh viện thông báo tấm thẻ bảo hiểm y tế là giả.

Thương tâm 2 mẹ con bỏng nặng do mẹ sơ ý lấy nhầm xăng đổ vào đèn thắp sáng

Thương tâm 2 mẹ con bỏng nặng do mẹ sơ ý lấy nhầm xăng đổ vào đèn thắp sáng

Tin trong nước
24 giờ trước

Sự việc lấy nhầm can xăng đổ vào đèn dầu khiến ngọn lửa bùng lên bao trùm cả căn nhà khiến mẹ thì bỏng toàn thân, người con gái bỏng 50%.

Đây là những câu hỏi mà nghe xong chỉ muốn ngoảnh mặt làm thinh

Đây là những câu hỏi mà nghe xong chỉ muốn ngoảnh mặt làm thinh

Tin trong nước
24 giờ trước

Biết là có quan tâm thì mới thăm hỏi, tuy nhiên đôi lúc thăm hỏi không đúng cách hoá ra lại thành vô duyên và khiến đối phương trở nên khó xử. Đảm bảo ai cũng từng vài lần được hỏi những câu khó đỡ như thế này!

Khuyến mãi kỳ lạ: Mặc bikini đến mua trà sữa được giảm giá 100%

Khuyến mãi kỳ lạ: Mặc bikini đến mua trà sữa được giảm giá 100%

Tin trong nước
24 giờ trước

Một hãng trà sữa gây xôn xao khi bày ra chiêu trò khuyến mãi bằng cách giảm 100% khi mặc bikini đến order đồ.

1